Dominique Gyselinck startte 22 jaar geleden haar eerste sigarenzaak op in Sint-Martens-Latem. Inmiddels runt ze 30 vestingen in België, Groot-Brittannië, Zwitserland en op Tenerife. Portret van een doorzetter met smaak.
Tekst: Pierre Darge Foto’s: Pierre Darge, Halfwheel
De rasechte Gentse was als kind bezeten door de ruimtevaart, las boeken over planeten en wilde uiteindelijk astronaute worden. Ze kon goed tekenen maar was nergens in wiskunde en studeerde uiteindelijk binnenhuisarchitectuur in Sint Lucas.
“Alles wat creatief is, spreekt me aan. Schetsen, werken met waterverf, en ook nu nog ben ik daarmee bezig, ik teken mijn eigen sigarenbandjes. Maar ik wilde ook de wereld ontdekken en belandde uiteindelijk bij Cross, specialist in schrijfgerei, waar ik verantwoordelijke werd voor de Benelux. In Ukkel bezocht ik een kleine klant, een oudere dame in de Parvis Saint-Pierre. Haar winkeltje was niet groter dan mijn keuken. Ze verkocht er Montblanc, Cartier en ze …bezat een humidor. Ik had nog nooit gerookt, maar raakte geïntrigeerd. Ze gaf me drie sigaren mee, toonde hoe die te knippen en aan te steken. In het weekend aan zee, nam ik Frédéric, mijn man en sigarenliefhebber, mee en het avontuur kon beginnen.
De ervaring beviel me, een robusto van Hoyo de Monterrey bleek de allerbeste. Ik keerde terug naar Ukkel, ging al eens piepen bij Caron in Gent en besloot toen mijn eigen sigarenwinkel op te starten. Philippe verklaarde me gek, maar ik had wat eigen geld en waagde de sprong: Plumes et Cigares in Sint-Martens-Latem werd mijn doop.”
“Cubaanse sigaren zullen altijd top blijven, net zoals Franse wijnen.”
PD: Toch legde Dominique niet al haar eieren in eenzelfde maand. Ze bleef doorwerken bij Cross, stond in het weekend in de zaak en ontdekte er een publiek van wandelaars. Maar ze besefte ook dat meer mensen naar zee trekken …
“Al snel begon ik een tweede zaak in Knokke waar ik voor het eerst moest opboksen tegen de concurrentie: als jonge ondernemer ging dat met vallen en opstaan. En maak je geen illusies, luxe is duur om op te starten. Een humidor die naam waardig vullen, kost al snel handen vol geld. Kortom, de eerste tien jaar zou ik er geld blijven in stoppen. Omdat ik al mijn energie in Knokke stak, doekte ik de winkel in Latem op, volgde een opleiding in Cuba en werd in 2016 zelfs Hombre del Habano – ik ontving er mijn diploma uit de handen van de president van Habanos S.A. Ik was niet weinig fier tussen al die alfamannetjes en wordt er sindsdien met alle égards ontvangen. Telkens als ik er heen ga, word ik er verwelkomd met een ”welkom dochter, terug in uw land.”
PD: Datzelfde jaar opende Dominique een winkel in Ukkel en stond de teller op 6 winkels, na Knokke, Gent, Hasselt, Kortrijk en Brugge. Inmiddels is ze de grootste klant wereldwijd van Habanos S.A. en staat aan het hoofd van 30 winkels in België, Groot-Brittannië, Zwitserland en op Tenerife. Ze mag dan geen astronaut geworden zijn, ze is als een raket omhooggeschoten. En toch is Cuba de wereld niet …
“Cubaanse sigaren zullen altijd top blijven, net zoals Franse wijnen. Maar er bestaan ook lekkere wereldwijnen en om die andere sigaren te ontdekken reisde ik daarom Midden‑Amerika rond. Daar leven veel Cubaanse uitwijkelingen met een gedegen kennis van het product. Cuba wordt vaak door orkanen geteisterd, vorig jaar werden de droogschuren van Vegas Robaina zomaar van de kaart geveegd. Om maar te zeggen dat schaarste elk jaar om de hoek loert. Davidoff zelf week uit naar de Dominicaanse Republiek, naam zaadjes mee om die ter plaatse te planten. Jongeren weken uit naar Nicaragua en begonnen er Plasencia. Uiteraard bestaan er verschillen omdat je de terroir niet kunt meenemen en dat verklaart dat de Nicaraguaanse tabak meer naar peper en leer smaakt, iets smoother uitvalt. Ook Brazilië, Costa Rica, Ecuador, Mexico en Honduras produceren fraaie sigaren. Elk land legt zo zijn eigen accent: Braziliaanse tabak is iets zoeter, Ecuadoriaanse en Costa Ricaanse tabak valt erg zwaar uit, en dat heeft alles te maken met de grote hoogte waarop geteeld wordt. Plasencia levert dan weer veel donkerdere sigaren waardoor de mensen ten onrechte denken dat hij veel zwaarder is. Alleen vergeten ze dat het buitenblad, dat voor de kleur zorgt, maar voor 3 procent de smaak bepaalt.
Cuba blijft de top maar de Dominicaanse Republiek en Nicaragua volgen van nabij. Frederik en Guido Vandemarliere hebben in Nicaragua in 2016 de plantages van Oliva overgenomen en de zaak nieuw leven in geblazen. Het is een bijzonder bedrijf geworden dat de filosofie from crop to shop huldigt: ze bouwen er scholen en crèches voor de kinderen van de werknemers en zelfs een hospitaal. Uiteraard mocht een kerkje, niet ontbreken voor de zeer gelovige populatie. Er worden veelkleurige Amerikaanse schoolbussen ingezet voor de verbindingen met de regio’s, alles is efficiënter georganiseerd ten huize Vandemarliere.
Mijn zoektocht in andere landen verontrustte aanvankelijk de Cubanen. Ik heb hen moeten uitleggen dat ik ook die producten op de kaart wilde zetten omdat ik 200 man in dienst heb en mijn business draaiende moet houden.”
PD: Er wordt weleens geopperd dat sigaretten gerookt worden maar sigaren gedegusteerd. Er zou geen vergelijking mogelijk zijn.
“Het betreft in beide gevallen tabakswaren, maar daar houdt de vergelijking ook op. Zowel het productieproces als de consumptie ervan liggen ver uiteen. In sigaretten wordt verhakselde tabak in een omhulsel van papier verpakt, dat gewoon opbrandt. Sigaren zijn daarentegen een natuurlijk product, zonder sausing, gewoon vijf tabaksbladeren: binnenin een seco, daarrond het omblad en aan de buitenzijde de volado – voor brandbaarheid, smaak en continuïteit. Drie tabaksbladeren staan in voor de smaak en daarvoor worden de bladeren gebruikt die het dichtst bij de top van de plant staan en het meeste zonlicht ontvangen. Ze worden op verschillende momenten geplukt en daarna veertig dagen in de droogschuren opgehangen. Daar worden ze een beetje bevochtigd en evolueren van groen naar geel, goudgeel, beige en bruin. Daarna worden ze in palmtakken gewikkeld of in jute zakken bewaard en kan de fermentatie beginnen. Die worden in lagen op pilons gelegd en regelmatig ‘gekeerd’. Dat proces kan je zelf sturen – al naar gelang je voor heel intens of zacht kiest. De tijd van de fermentatie bepaalt ook de prijs.
In een volgend stadium wordt de middennerf verwijderd en worden de beide helften geselecteerd op kleur en kwaliteit. Een master blender bepaalt wat en wanneer, maar van die samenstelling weet de roller niets af. Hij kent enkel het formaat en de diameter – hij rolt enkel, tot 120 stuks per dag. Een lastige karwei omdat de omgevingstemperatuur 39 graden bedraagt, bij 88 % vochtigheid. Het proces wordt afgerond met het rollen van het topblad waarna achteraan het keppeltje met Arabische gom wordt bevestigd.”
PD: De rest is in handen van de koper …
“Zeker weten. Belangrijk daarbij is dat een long filler in de juiste omgeving bewaard wordt, want die heeft vocht nodig. Bij te lage vochtigheid verdwijnen de etherische oliën en daarmee de smaak van de sigaar.
Een sigaret ‘trek’ je tot in je tenen en je wordt verslaafd aan de sausing, terwijl een sigaar de smaak afgeeft van de tabaksmengeling – zonder toevoegingen en zonder dat je de rook hoeft te inhaleren. Daar moet je de tijd voor nemen, het ritueel van kiezen, aansteken, degusteren doorlopen. Een sigaar roken, oogt als een moment van reflectie en aandacht, ik vergelijk het soms met een vrouw – ge moet ermee bezig zijn.”
PD: Cubaanse sigaren mogen dan top zijn, er hoort een stevig prijskaartje bij.
“Dat wil ik relativeren. Een tof Cubaans sigaartje als ontspanning zoals een Quintero of een José L. Piedra, verpakt in een bundel en machinaal gemaakt maar met een omblad en een dekblad dat met de hand werd gerold kost misschien 2 à 3 euro. Ik verkoop die om nieuwsgierigen die sigarenwereld te laten ontdekken. Want ons publiek is erg breed, van jong tot oud, en bij wijze van spreken van arm tot rijk. Onze zaak in Gent ligt centraal aan de Gentse Sint-Baafs kathedraal, en de jongste jaren zien we steeds meer jongeren langs komen voor pijpen en die beginnen aan 40 euro. Of ze willen meteen een sigaar proberen en daarbij begeleiden wij ze graag. Vaak adviseren we een Romeo y Julieta No. 2 of een Epicure No. 2 van Hoyo de Monterrey – lichte en toegankelijke sigaren. Dan kopen ze samen met een vriend enkele sigaren, leren de verschillen kennen en vooral de smaak en de aard die bij hen past. Want ze gaan niet voor brol, ze gaan voor een kwaliteitsproduct en kijken uit naar het genotsmoment. En het is een plezier om ze te zien evolueren. Om maar te zeggen dat een sigaar niet enkel bedoeld is voor een oudere man.”
“Mijn zoektocht in andere landen verontrustte aanvankelijk de Cubanen. Ik heb hen moeten uitleggen dat ik 200 man in dienst heb en mijn business draaiende moet houden.”
PD: Wat is het betere werk?
Topmerken bij de Cubaanse sigaren zijn Cohiba en Trinidad. Die ondergaan een speciale fermentatie en de gebruikte bladeren komen enkel van de hoogste kwaliteit van planten. La Corona, in het centrum van Havana produceert Montecristo, Cuaba en Bolivar.
Het merk met de krachtigste smaak is Partagas maar ook Bolivar levert stevige knaapjes af. Montecristo en H. Upmann zijn dan meer medium van smaak. Een vuistregel is dat hoe groter de diameter van de sigaar, hoe zachter. Hoe dunner, hoe intenser – omdat het rookkanaal veel smaller is. Een dun sigaartje is dan ook geen vrouwensigaartje zoals vaak gedacht wordt. Ga niet af op het model van de sigaar, wel op wat je verlangt: krachtig, medium of licht. De kleur ervan speelt geen rol…”
“Ga niet af op het model van de sigaar, wel op wat je verlangt: krachtig, medium of licht. De kleur ervan speelt geen rol…”

PD: De goegemeente staat anders wel almaar kritischer tegenover roken.
“Dat klopt en bovendien mogen we geen reclame maken en mogen rokers niet langer in de buurt komen van anderen. In Zwitserland kan dat nog wel, in Bazel run ik een zaak met een fumoir, voorzien van degelijke afzuigapparatuur. In eigen land zien we rokers enkel nog op het terras. La Terrasse du Zoute in Knokke heeft sinds kort een sigarenterras. Gasthof Halifax in Astene is klant, net als de Nénuphar in Afsnee en sterrenchef Danny Horseele in de Ghelamco arena. Persoonlijk vind ik de hele situatie wat overtrokken voor sigaren want er zijn veel meer ongelukken bij het gokken of het misbruik bij het drinken van alcohol.”
PD: Intussen is bekend dat U niet enkel sigaren verkoopt…
“Drie jaar geleden nam ik enkele Engelse collega’s over en startte Dominique London. In het pakket stak ook een distillerie in Wales, Snowdonia, waar we onze eigen whisky, gin, wodka en rum maken. Voor de gin gebruiken wij enkel vruchten van eigen velden rond de distillerie. We zijn ook onafhankelijk bottelaar van single malt whisky’s en creëerden ons eigen merk – Ron Morrison. Overigens zijn we er niet weinig fier op dat onze gin Foragers de huisgin is geworden van het Hof van Cleve terwijl onze whisky’s her en der diverse prijzen hebben gewonnen.”